Dlaczego podwyżki za odpady nie dotyczą wszystkich? „Przyjęta metoda ustalania opłat jest stosowana w większości miast”

Powracamy do tematu zmian systemu ustalania stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. - Liczba mieszkańców pozostających poza systemem opłacania należności śmieciowych wynosi kilkanaście tysięcy osób.  Oznacza to, że rzeczone podwyżki (...) mogłyby zostać zniwelowane lub przewyższone zmianą systemową, która objęłaby sprawiedliwie wszystkich, rzeczywistych mieszkańców Elbląga w opłatach należnych miastu – apelowali radni PiS. Jak sytuację tłumaczy Wiceprezydent Elbląga Katarzyna Wiśniewska? - Przyjęta w naszym mieście metoda ustalenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami „na osobę” jest stosowana w zdecydowanej większości miast - zaznaczyła.
 

Stawka za gospodarowanie odpadami komunalnymi od 1 stycznia wzrosła z 25 zł do 30 zł miesięcznie od osoby. Również od nowego roku ZUO podwyższyło opłaty za przyjmowanie odpadów zmieszanych – z 630 zł netto do 900 zł netto za tonę. Druga z tych podwyżek jest spowodowana pożarem sortowni w październiku ub.. Wzrost opłat dla mieszkańców, jak wyjaśniano w projekcie uchwały, nastąpił „ze względu na rosnące ceny materiałów i usług, wyższe koszty pracy oraz utrzymującą się wysoką inflację”.
 

Liczba mieszkańców pozostających poza systemem opłacania należności śmieciowych wynosi kilkanaście tysięcy osób. Oznacza to, że rzeczone podwyżki, które Radni Klubu Koalicji Obywatelskiej przegłosowali podczas listopadowej Sesji, mogłyby zostać zniwelowane lub przewyższone zmianą systemową, która objęłaby sprawiedliwie wszystkich, rzeczywistych mieszkańców Elbląga w opłatach należnych miastu

– apelowali radni Prawa i Sprawiedliwości.

Wiceprezydent Elbląga Katarzyna Wiśniewska podała, że „do wyliczenia nowych stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi obowiązujących od 1 stycznia zgodnie ze złożonymi przez mieszkańców miasta deklaracjami, przyjęto, że systemem gospodarki odpadami komunalnymi objętych jest 90 617 mieszkańców Gminy Miasto Elbląg”.

 

Pracownicy Departamentu Skarbnika Miasta podejmują szeroko zakrojone działania zmierzające do objęcia opłatą wszystkich mieszkańców zamieszkujących naszą gminę. Czynią to w zakresie i w ramach przepisów przewidzianych w ustawie (...), która przewiduje odrębne narzędzia, z których mogą korzystać urzędnicy

– stwierdziła Katarzyna Wiśniewska.

Co to oznacza w praktyce? - Ordynacja podatkowa zawiera dwa osobne działy - jeden poświęcony czynnościom sprawdzającym (dział V) i drugi omawiający kontrolę podatkową (dział VI) – informuje Katarzyna Wiśniewska. - W ramach czynności sprawdzających przewidzianych w Ustawie Departament Skarbnika Miasta sporządza wezwania do złożenia wyjaśnień w zakresie danych wykazanych w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (gdy deklaracja budzi wątpliwości), wezwania do złożenia wyjaśnień w sprawie przyczyny niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, wezwania do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (jeżeli pomimo istnienia obowiązku deklaracja nie została złożona).
 

W ramach kontroli podatkowej przeprowadzane są kontrole podatkowe liczby mieszkańców zamieszkujących zarówno w spółdzielniach mieszkaniowych, wspólnotach mieszkaniowych, jak i zamieszkujących domki jednorodzinne. Ponadto przez pracowników Urzędu podejmowane są dodatkowe działania zmierzające do objęcia opłatą wszystkich mieszkańców Gminy Miasto Elbląg

– dodała Katarzyna Wiśniewska.

Należą do nich między innymi weryfikacja urodzeń i sporządzanie wezwań do złożenia wyjaśnień w sprawie zamieszkania urodzonego dziecka, weryfikacja złożonych przez mieszkańców „Wniosków o wypłatę dodatku węglowego” i wskazanych w nich liczby mieszkańców zamieszkujących nieruchomości czy weryfikacja liczby mieszkańców z pozostałych, dostępnych urzędnikom źródeł, w tym np. składanych do urzędu przez podatników oświadczeń, wyjaśnień, innych pism lub dokumentów.

W oparciu o przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w Polsce stosowane są 4 główne metody ustalania wysokości opłat za gospodarowanie odpadami: na osobę, na gospodarstwo domowe, od powierzchni, od zużycia wody oraz metody mieszane.

 

Przyjęta w naszym mieście metoda ustalenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami „na osobę” jest stosowana w zdecydowanej większości miast. Spośród wszystkich miast o liczbie mieszkańców od 80 tysięcy do 180 tysięcy (25 miast) taka metoda stosowana jest w 22 miastach. Spośród pozostałych trzech miast z tej grupy w jednym opłata uzależniona od zużycia wody, w jednym od powierzchni mieszkania oraz w jednym przyjęta jest metoda mieszana w zależności od wielkości gospodarstwa domowego

– dodała Katarzyna Wiśniewska.

W praktyce, jak zapewnia wiceprezydent, metody uzależniające wysokość opłaty od powierzchni czy też zużycia wody mają największe uzasadnienie w miastach akademickich i w miejscowościach turystycznych. - Ustalenie opłaty za gospodarowanie odpadami na osobę wydaje się być najbardziej sprawiedliwe i właściwe – zaznaczyła. - Potwierdza to również stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich zawarte w piśmie (…) skierowanym Ministra Klimatu i Środowiska.
 

W piśmie tym podkreślono, że: „Nie wymaga szczególnego uzasadnienia twierdzenie, że spośród metod ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wynikających z ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. 2023 poz. 1469 ze zm. – dalej jako „u.c.p.g.”), biorąc pod uwagę samo pojęcie odpadów komunalnych (tj. pochodzących z gospodarstw domowych, odpadów „bytowych”), najlepiej pozwala na realizację zasady „zanieczyszczający płaci” metoda uzależniająca wysokość opłaty od liczby mieszkańców danej nieruchomości. Na potencjał do wytwarzania odpadów „bytowych” w sposób najistotniejszy wpływa bowiem liczba „bytujących” osób. Pozostałe metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi („od zużycia wody”, „od powierzchni lokalu mieszkalnego”, „od gospodarstwa domowego”) w mniejszym lub większym stopniu generują przypadki oczywiście nieproporcjonalnego obciążenia opłatą niektórych uczestników systemu.”

- Należy też zwrócić uwagę, iż obecnie prowadzone są prace legislacyjne nad przygotowaniem zmian do ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, których jednym z celów jest zwiększenie skuteczności, przejrzystości i sprawiedliwości systemu gospodarowania odpadami – podkreśliła Katarzyna Wiśniewska.